İş görüşmesi soruları
İş görüşmesi sorularına cevap vermek bir sanattır. Bazen iş görüşmesinde karşımıza öyle sorular çıkabılır ki bir saniyede hafızamızı geri saymak mümkün olmayabilir ve o heyecanın da etkisiyle tam istediğimiz cevabı veremeyebiliriz. Ama karşımıza ne tür sorular çıkacağını bilir ve hazırlıklı olursak çok daha kendimize güvenli ve seri bir şekilde sorulara cevap verebiliriz.
İş görüşmesi sorularına verilmemesi gereken iki cevap vardır: “evet” ve “hayır”. Hiçbir iş görüşmesi sorusuna sadece “evet” ya da “hayır” diye cevap vermeyiniz. Mutlaka bir cümle kurarak cevap veriniz.
Bazı sorular tuzak sorudur ve sorudaki amaç aslında başka bir şeyi anlamaktır. Bazen iş görüşmesine giden aday bunu farketmeyebilir fakat bu sorular özenle hazırlanmıştır ve altındaki her bilinç altı nedeni işveren tarafından bilinebilir.
Bir önemli nokta da bazen soruya ne cevap verdiğimizden çok nasıl cevap verdiğimizin de önemi büyüktür. Ofis etiklerine uygun ve vücut dilinizi de kontrol altında tutarak sorulara cevap vermeniz en uygunudur.
İş görüşmesinde çıkacak sorular her alana göre farklılık gösterse de biz burada en genellerinden bahsetmek istedik. Bu sorular genelde ofis kariyerleriyle ilgili sorulardır:
Bana kendinizden söz edin:
En zor iş görüşmesi sorularından biridir. Ve ucu açık bir sorudur. Yani bana kendinizden bahsedin diye sorulduğunda söylenecek o kadar çok şey var ki! Fakat işverenin asıl öğrenmek istediği sadece işle alakalı olanlar. İşe nereden mezun olduğunuzdan başlayın. Bitirdiğiniz okulu aldığınız eğitimleri ve çalıştığınız yerleri söyleyin. Sakın ama sakın “1980 yılında Ankara’da doğdum, ilkokulu 1992 yılında bitirdim” gibi hayat hikayenizle başlamayın, bana kendinizden bahsedin demek hayat hikayenizi anlatın demek degildir. Çok ince detayları geçin ve başarılarınıza yoğunlaşın.
Daha önceki iş yerinden neden ayrıldınız?
Asla eski şirketinizi kötüleyecek birşey söylemeyin. Çok fazla özel bilgi vermeniz de uygun değildir. O zamanki şartlara göre ayrılmanızın daha uygun olduğu gibi bir yanıt verin.
Kendinizi başarılı bir eleman olarak görüyor musunuz?
Elbetteki buradaki cevabınız “hayır” olmamalıdır. Başarılı olduğunuz alanlardan ve daha önceki başarılarınızdan bahsedin. Kendinizi överek cevaplandırmanız gereken sorulardan biridir. Kendinize güvenin ve başarılarınızla gurur duyarak anlatın. Alçak gönüllü olmaya çalışıp da “onu patronlarım bilir” gibi bir cevap vermeyin.
Sizce başarılı bir elemanda olması gereken özellikler nelerdir?
Bu soru sizin kişiliğinize yönelik olmamakla beraber başarıya ulaşmak için sahip olmanız gerekenlerden haberdar olup olmadığınızı sınamak için sorulur. Başarılı elemanların ortak özelliklerinden birkaç tanesini sıralayabilirsiniz. Örneğin: kendine güven, hırs, zeka.
Kendinizi geliştirme adına bu güne kadar neler yaptınız?
Patronlar genelde yerinde sayanları sevmezler. Örneğin üniversite mezunu bile olsanız bu birçok patron için yeterli değildir. Bunun yanında kendinizi yetiştirme adına mesela İngilizce ya da bilgisayar kursuna gitmiş olmanız daha çok tercih edilir. Eğer kendinizi yetiştirmek uğruna hiçbirşey yapmadıysanız sadece dürüst olun fakat hiçbirşey yapmadım demek yerine şöyle bir cevap verin : “Meşgul iş (ya da okul) hayatım dolayısıyla aslında almak istediğim bir çok eğitim ve kursu alamadım fakat bu kurslara katılmak istiyorum”
Neden bu alanda çalışmak istiyorsunuz?
Burada işverenin anlamak istediği sadece maaşla mı ilgilendiğinizdir. O alanı seçmenizi gerektiren bir sebep söyleyin.
Bu alanda başka iş başvurularında da bulunuyor musunuz?
Dürüst olun. Eğer başvuruyorsanız mutlaka başvurduğunuzu söyleyin. Unutmayın ki seçici olmak işverenin hakkı olduğu kadar işçinin de hakkıdır.
Daha önce hiç işten çıkarıldınız mı? neden?
Asla “hayır, hep ben bıraktım” gibi bir cevap vermeyin. Eğer gerçekten de hiç işten çıkarılmamış olsanız bile bunu söylemenin bir usulü olduğunu aklınızdan çıkarmayın. Hiç işten çıkarılmadıysanız şu şekilde söyleyebilirsiniz: “Hayır daha önce hiç işten çıkarılmadım, genellikle bazı sebeplerden dolayı ben ayrılmak zorunda kalmıştım”, eğer daha önce işten çıkarılmış iseniz bunu da şu şekilde söyleyin “Aslında evet daha önce işten çıkarıldığım olmuştu, işyeriyle uzlaşamadığımız bazı noktalardan dolayı böyle bir karar alınması gerekiyordu” asla “işten kovuldum” ya da “işten atıldım” gibi ifadeleri kullanmayın.
Hayallerinizdeki işi tanımlar mısınız?
Herkesin hayalinde bir iş vardır mutlaka. Hayalinizdeki bir iş ya da iş ortamından bahsedin. En yetenekli ve severek yapabileceğiniz işi söyleyin. Eğer bu cevabın ardından neden en sevdiğiniz alanda çalışmadığınız sorulursa heyecanlanmayın ve bazı sebeplerden dolayı o işte çalışamadığınızı söyleyin. Unutmayın ki dünya nüfusunun %60’ından fazlası hayal ettikleri işlerde çalışmamaktadırlar. O yüzden bunun normal olduğunu anlayarak cevap verin.
Nasıl bir ortamda çalışmaktan zevk alırsınız?
“Tek başıma çalışmaktan zevk alırım” ya da “kendime ait bir ofisim olmasını isterim” gibi cevaplar vermekten kaçının. Kendinizi işveren yerine koyun. Eğer ofiste diğer iş arkadaşlarıyla çalışacak bir ortam için başvuruyorsanız zaten bu tür cevaplarla işe seçilmeniz zor.
Stres altında çalışabilir misiniz?
Bütün işlerde stres mutlaka vardır. Stres altında çalışamazsanız hiç bir iş başvurusu yapmamanız daha doğru. O yüzden bu soruya pozitif bir cevap vermeniz gerekmektedir. Kesinlikle “hayır, stres altında çalışmak bana göre değil” gibisinden bir cevap vermeyin. Onun yerine şöyle bir cevap daha uygundur : “Stres hayatımızın bir parçası ve stressiz bir iş düşünemiyorum bile. O yüzden bütün işlerin stres ile birlikte kabul edilmesi gerektiği görüşündeyim”.
Hakkımızda ne biliyorsunuz?
Eğer iş görüşmesine gitmeden önce şirket hakkında hiçbir araştırma yapmadıysanız ve hiçbir şey bilmiyorsanız geçmiş olsun. Mutlaka bir iş başvurusuna gitmeden önce şirket hakkında araştırma yapın ve şirketin ne alanda faliyet gösterdiği, müşterileri ve çalışma metodları gibi temel konular hakkında bilgi edinin ve buna uygun bir cevap verin. Asla “bir emlak şirketi olduğunuzu biliyorum” demeyin. Bunun yerine şöyle söyleyin “Diğer emlak şirketleri gibi siz de ev sahibiyle alıcı arasındaki bir köprüsünüz, daha önce emlak şirketinde tecrübem olmamasına rağmen müşteri ve ev nasıl bulunur bu konularda az da olsa genel bir bilgiye sahibim”
Başarılı olmanız için sizi motive eden şey nedir?
Bu tip sorularla karşılaşıldığında bir anda cevap vermek bazen güçtür. O yüzden sizi motive eden şeyin ne olduğunu düşünün. Mesela motive eden şey aileniz ise bunu söyleyin.
Bize çalışma stilinizden bahsedin
Herkesin bir çalışma stili vardır. İlk aşamada kendinize alıcı gözüyle bir bakış atmak zor da olsa sadece pozitif yanlarınızdan bahsetmeniz daha akıllıcadır. Örneğin şöyle bir cevap verebilirsiniz : “Aşırı mükemmeliyetçi olmadığım söylenebilir, hatalardan ders almak gerektiği düşüncesindeyim. Herkes hata yapabilir, her hata yapanın işten çıkarılmasına karşıyım, bununla beraber sürekli hata yapıp zarar verenlerin de şirkete bir getirisi olmadığı kanısındayım” ya da buna benzer kendinize en uygun stili açıklayan başka bir cevap verebilirsiniz.
Geçmişte hatalarınızdan öğrendiğiniz tecrübeler var mı?
Güzel bir soru. Kesinlikle “ben asla hata yapmam” gibi saçmasapan bir cevap vermeyin. Cevabınız mutlaka olumlu olmalı. Şöyle cevap verebilirsiniz “Bütün insanlar gibi elbetteki benim de geçmişte hatalarım olmuştur, evet bazı hatalarımdan büyük dersler aldım ve hataların insana çok şey öğrettiğini öğrendim”
Sizi işe almam için bana güzel bir sebep söyleyin:
İşveren burada özgüveninizi ölçmeye çalışıyor. Kendinize güvenin ve işe alındığınızda o şirkete ne verebileceğiniz düşünün. Sahip olduğunuz yeteneklerden gururla bahsetmekten çekinmeyin.
Şöyle bir cevap verebilirsiniz. “Beni işe alabilirsiniz çünkü aradığınız elemandaki bütün özeliklere sahibim, okuduğum okulda zaten yapmam gereken iş için gerekli bilgileri öğrendim. Daha önce yurt dışında da kaldığım için iyi derecede İngilizce de konuşabiliyorum beni işe almamanız için hiç bir gerekçeniz olduğunu sanmıyorum”
Uzun vadeli hedefleriniz nelerdir:
Hayatta bir amacınız olup olmadığını anlamak için sorulan bir sorudur.
Vereceğiniz en iyi cevap, kısa surede işinizde uzmanlaşmak istediğiniz ve terfi etme hedefiniz olduğudur. Verebileceğiniz en kötü cevap ise oranın müdürü olmak istediğinizdir. İş görüşmesini gerçekleştiren kişi zaten oranın müdürüyse kendi çabanızla işe alınmama kararını verdirmiş olursunuz.
Bu soruyla ilgili önemli bir husus da kesinlikle daha iyi maaş için çalışmakta olduğunuz işi bırakmak gibi bir hedefiniz olmadığını işverene belirtmeniz gerekir. Bu sizin için bi yükselme olabilir ama şirket için değildir. Yani şöyle bir cevap asla vermeyin “önce bu işte biraz çalışıp işi öğrenmek istiyorum, daha sonra da duruma göre karar verebilirim” mutlaka şirkette uzun vadeli çalışmak istediğinizi belirtecek bir cevap verin.
Kısa vadeli hedefleriniz nelerdir?
Kısa vadeli hedefler genellikle 1-3 ay arası hedeflerdir. Bu yüzden bu soruya verilecek cevap fazla ileriye dönük olmamalıdır. İş görüşmesini yapan kişi sizin işinizle ilgili planlama yeteneginizi ölçmek için bu soruyu sorar. Şu tip bir cevap verilebilir: "Satış alanında uzmanlaşıp bu konudaki yeteneklerimi geliştirmek ve kendimi bu alanda uzman bir eleman olarak geleceğe hazırlamak istiyorum"
Almış olduğunuz eğitimin şu anda başvurduğunuz işe ne gibi katkılarının olabileceğini düşünüyorsunuz?
Bu soruyla karşılaştığınızda yapmanız gereken en iyi şey bir saniye de hafızanızı geriye sarıp eğitim aldığınız sırada neler öğrendiğinizi hatırlamak ve ona göre bi cevap vermektir. Eğer almış olduğunuz eğitimin başvurduğunuz işle hiçbir alakası yoksa asla şu cevabı vermeyin “Aslında almış olduğum egitim şu an başvurduğum bölümden çok farklı, nasıl katkısı olacağını bilmiyorum” böyle bir cevap vermek yerine “Eğitimin insanlara her zaman büyük faydalar getirdiğini düşünüyorum, almış olduğum eğitim şu anda başvurduğum işle alakasız da olsa ben mutlaka almış olduğum eğitimin hayatımda büyük getirilerinin olacağı kanısındayım”
Takım oyunu oynamayı sever misiniz?
İşverenin burda anlamaya çalıştığı takım oyunu oynayarak kendi üzerinize düşen görevi yapıp iş arkadaşlarınıza yardımcı olup olmayacağınızdır.
Tek başınıza mı yoksa grup halinde mi çalışmayı seversiniz?
Kesinlikle “tek başıma çalısmayı severim” ya da “grup halinde çalışmayı severim” diye bir cevap vermeyin. Verebileceğiniz en iyi cevap : “Aslında tek başına çalışmanın da grup halinde çalışmanın da güzel yanları var her iki şekilde de çalışmaktan zevk alıyorum”
Daha önce müdürünüz ya da patronunuzla anlaşamadığınız ya da tartıştığınız bir durum oldu mu? Problemi nasıl çözdünüz?
Gene kendinize güveninizi test eden sorulardan biridir. Kesinlikle “hayır “cevabı vermeyin. “Ben asla patronumla tartışmam” gibi bi cevap da vermeyin. Verebileceğiniz en güzel cevap şu gibi bi cevaptır “ Evet daha önce fikir anlaşmazlığımız olmuştur. Haklı olduğum gerekçeleri söyledim onlar da haklı oldukları gerekçeleri söylediler ve sonunda ortak bir yolda buluştuk”
“Ben asla patronumla tartışmam” demeniz kendinize ait düşüncenizin olmadığı ya da öz güveninizin az olduğu anlamına gelir.
Zayıf noktalarınız nelerdir?
En zor sorulardan biridir. Herkesin zayıf noktaları vardır. Verilecek en kötü cevap “benim zayıf bir noktam yok” gibi saçmasapan bir cevaptır. Her insanın zayıf noktası olduğunu size bu soruyu soran işveren de dahil herkes bilir. O yüzden mutlaka bir zayıf noktanızdan bahsedin. Fakat çok ürkütücü zayıf noktadan bahsetmektense hoş gorüyle karşılanabilecek olanından bahsedin. Mesela şu cevabı verebilirsiniz “ Yenilgiyi biraz zor kabul etmem sanırım en büyük zayıf noktam” ya da şöyle de diyebilirsiniz “Eğer bitmemiş bir iş kalmışsa bunu çok fazla stres yapıyorum ve özel hayatıma bile işi sokabilecek kadar stress yapabiliyorum”.
Güçlü olduğunuz noktalar nelerdir?
Bu da gene bir özgüven sorusudur. “Başarana kadar denerim” gibi bir cevap verebilirsiniz ya da “Yenilginin ardından çok fazla üzülsem de kendimi hemen toparlayabilme yeteneğim sanırım en güçlü noktam” diyebilirsiniz.
Kendiniz 3 cümleyle tanımlar mısınız?
Bir başka özgüven sorusu. Kendinize özleşen iyi 3 yönünüzü seçin. Mesela şöyle bir cevap uygundur: “özgüven, disiplin, azim”
İyi bir müdürde olması gereken özellikler sizce nelerdir?
En iyi cevap:
Elemanları üzerinde gücü olması, ileriyi görebilmesi, doğru kararlar verme yeteneğine sahip olması.
Maaş beklentiniz nedir?
Asla ama asla mütevazi olma uğruna "siz ne verirseniz" gibi bir cevap vermeyin. Unutmayın ki kendisine değer biçmeyen eleman değersizdir, mutlaka istediğiniz ücreti işverene söyleyin. Asla aklınızdan çıkarmayın ki "siz ne verirseniz" lafı bir elemana değil dilenciye özeldir. Düşük maaşı kabul etseniz bile bu ifadeyi kullanmak yerine şöyle bir ifade kullanın "bu günün gereksinimlerini karşılayabilecek ve bir aileyi geçindirebilecek kadar bir ücret beklentisindeyim"
İşle ilgili keşke daha önce yapmış olsaydım dediğiniz şey nedir? (Bazen bu soruyu en büyük pişmanlığınız nedir şeklinde de sorabilirler)
Bu soru aslında geçmişten ders alıp almadığınızı anlamak için sorulan bir sorudur. Kesinlikle eğitiminizle ilgili bir cevap verin. Mesela “bir diploma daha alabilirdim” ya da “açık öğretimden bir okul daha okuma şansım vardı fakat okumadım” demeniz uygundur. Genellikle daha önce kaçırmış olduğunuz fırsatlara yönelik bir cevap verin.
Sormak istediğiniz herhangi birşey var mı?
Asla “hayır” cevabı vermeyin. Mutlaka merak ettiğiniz birşey sorun. “Hayır” cevabı vermeniz kendinize güvensizliğinizi göstermekten ve işi umursamamaktan başka birşey değildir.
Sevgili Ziyaretçiler, mutlaka bilmeniz gereken bir şey var ki iş görüşmelerinin sebebi işveren tarafından sizin kişiliğinizin anlaşılması, davranış ve tutumunuzdur. Eğer iş görüşmesi sizin geçmişinizle ilgili olsaydı özgeçmişinizde bütün bilgiler olduğu için zaten iş görüşmesine gerek kalmazdı. O yüzden iş görüşmesine giderken lütfen giyim tarzınıza, konuşmanıza ve verdiğiniz cevaplara dikkat edin.